maandag 14 augustus 2017

De Journaal Caravaan


De journalistiek verkeert in zwaar weer. Niet alleen omdat het aantal krantenlezers al jaren gestaag daalt, maar ook omdat het nieuws tegenwoordig vrijwel overal en op allerlei nieuwe media te vinden is. Veel mensen en zeker jongeren zoeken via de sociale media het laatste nieuws om up to date te blijven. Maar zoals we allemaal wel weten worden daar nogal eens halve waarheden en soms zelfs regelrechte onzin verkocht.  

Om toch diepgaand nieuws  te kunnen bieden is er een nieuw initiatief ontstaan: The Caravan’s Journal. Dat is een journalistiek collectief dat meer de verdieping  zoekt net zoals De Correspondent dat in Nederland ook al doet.  De journalisten hiervan proberen vooral de ontwikkelingen achter het nieuws in beeld te brengen.

Dat doet The Caravan’s Journal ook. Maar zij willen met hun buitenlandverhalen ook expliciet empathie en begrip over de landsgrenzen heen kweken. Zij proberen verhalen te schrijven die wereldwijd gepubliceerd kunnen worden: van Vrij Nederland en The Sun tot Al Jazeera. Ze zijn niet alleen internationaal gericht, maar willen vooral ook verhalenvertellers zijn. Bijvoorbeeld door diepgravende verhalen te vertellen over kwesties die in deze tijd spelen, zoals bijvoorbeeld de grote vluchtelingenstromen en de problemen die daarmee samenhangen. In de havens van Athene bijvoorbeeld verblijven sommige vluchtelingen vijf tot zes maanden in een scheepscontainer, omdat er zo gauw geen andere opvang is.

Daarnaast  proberen de journalisten van dit nieuwe collectief altijd nauw samen te werken met de lokale bevolking van het land in kwestie. Door veel met hen te praten ontstaan er veel genuanceerdere verhalen. Soms gaat er ook een socioloog of psycholoog mee, die meer ter zake kundig zijn en daardoor tot meer diepgaande verhalen komen.    

Het is niet de bedoeling dat ze met het opgeheven vingertje komen, bijvoorbeeld in Hongarije, waar extreem rechts de leiding van het land wil overnemen, maar ze proberen zich juist te verplaatsen in de mensen daar om zo te kunnen horen wat hun achtergronden en beweegredenen zijn.

Een mooi en behartigingswaard initiatief , vind ik, dat het lezen van een krant of een goed artikel de moeite waard maakt. Het verrijkt  in ieder geval meer dan al het hap- en - snap nieuws dat we de hele dag via allerlei kanalen en de nieuwe media kunnen ontvangen en dat soms van de meest onzinnige nieuwtjes, weetjes en rages aan elkaar hangt en nogal eens zonder enige deskundigheid is geschreven.
Nieuws dat de diepte in gaat en dat met respect, deskundigheid en inzicht is geschreven, daar zit niet alleen ik op te wachten, maar de wereld ook!

woensdag 26 juli 2017

Een nieuwe generatie


Generatie Y worden ze wel genoemd, de jonge twintigers die op zoek gaan naar werk dat betekenisvol is of iets toevoegt aan het leven. Zij willen niet alleen hun eigen carrière nastreven, maar ook iets bijdragen dat zinvol is voor de maatschappij of het milieu. Of dat mensen onderling meer verbindt.

Zo heb je Merijn Tinga, ook wel de Plastic Soup Surfer genoemd. Hij surft 1200 kilometer over de Rijn om aandacht te vragen voor de enorme berg microplastics die zich in ons water en milieu bevinden. Hij kaart dat vervolgens aan bij de fabrikanten en vraagt hen om daar eindelijk eens iets aan te gaan doen. Want vooral zij kunnen ervoor zorgen dat er minder plastic in hun spullen en verpakkingen wordt gebruikt. Al kunnen wij als kopers daar natuurlijk  ook het nodige aan doen door niet nodeloos plastic zakken te gebruiken en ook de verkopers daarop te attenderen. Nee, voor mij geen plastic tasje, alsjeblieft.

Sommigen van die twintigers  gaan bijvoorbeeld wekelijks zingen met mensen in de psychiatrie, zodat er weer wat meer leven in de brouwerij komt en meer plezier in hun leven ontstaat. Anderen gaan eens per week dansen met ouderen op muziek uit hun eigen jeugd, omdat dat veel losmaakt en vrolijkheid geeft. Alleen al die verbinding tussen jong en oud is verfrissend voor beide groepen, denk ik.

Weer anderen spannen zich in voor gezonder eten in ziekenhuizen bijvoorbeeld, want daar ontbreekt het nogal eens aan met al dat stuk gekookte voedsel of maaltijden uit de magnetron, terwijl gezond en goed eten natuurlijk de basis is voor een gezond lichaam.

Er zijn dan ook steeds meer initiatieven ontstaan waarin buurtgenoten voor elkaar koken en waarbij ze vooral gebruik maken van lokaal en biologisch voedsel. Twee vliegen in één klap: gezellig en gezond.

Daarnaast heb je ook nog zoiets als Bloomily,  een platform dat mensen wil ondersteunen die zorg dragen voor vrienden, familie of naasten. Zij doet dat op diverse manieren. Bijvoorbeeld door de hulptroepen die er zijn te organiseren en te ondersteunen, waardoor de mensen die zorg geven het ook volhouden. Zij geven hen hiervoor praktische tools in handen, zoals dagboeken, gedeelde agenda’s en makkelijk te raadplegen ‘to do’ lijstjes.

zaterdag 1 juli 2017

Upcycling


Ineens dook er voor mij een nieuw begrip op, namelijk upcycling als het stoere nieuwe broertje van recycling. Bij recyclen worden oude materialen hergebruikt, maar bij upcycling  worden zogenaamde onbruikbare materialen omgetoverd tot iets geheel nieuws dat weer waardevol is en vaak zelfs mooier dan voorheen. Upcycling levert een positieve bijdrage aan het milieu, omdat je vuilnis uit de algemene afvalstroom haalt.  Daardoor hoef je ook minder nieuwe grondstoffen te verwerven. Dit betekent bijvoorbeeld minder olieboringen en minder bomen kappen

Bij Upcycling worden afvalproducten die onderweg zijn naar de stortplaats onderschept en omgetoverd tot voorwerpen van een hogere kwaliteit of met een unieke meerwaarde. Die nieuw ontstane voorwerpen hebben altijd een toegevoegde waarde of verbeterde kwaliteit. Dat wat waardeloos en onbruikbaar lijkt en vaak achteloos wordt weggedaan wordt omgetoverd tot geheel nieuwe en bruikbare producten. Het gaat daarbij vooral om afval - zoals olievaten en pallets - dat normaal gesproken bij het grof vuil zou worden gezet of zonder aarzeling weggegooid. Maar door upcycling  kunnen deze producten een nieuwe functie met een hogere duurzaamheid krijgen.  

Zo worden oude olievaten bijvoorbeeld omgetoverd tot industriële verlichting, stoere hondenmanden, kleurrijke stoelen of zitmeubels. Waar het bij upcycling om gaat, is dat het uiteindelijk totaal nieuwe items worden, die een unieke meerwaarde hebben.

Upcycling kun je eigenlijk met van alles doen. Zo kun je - heel simpel - een oude krant in elkaar vouwen tot een  hippe giftbag. Maar bijvoorbeeld ook van oude sieraden en ringen antieke lepels maken of van een oude trui pantoffels en wanten. Maar ook het ombouwen van lege oude bierflesjes tot een lamp behoort hiertoe. Wie het principe eenmaal in zijn vingers heeft, ontdekt legio mogelijkheden. Vrijwel alles laat zich transformeren tot iets nieuws, zo blijkt bij degenen die hiermee aan de slag gaan.

De kern van upcycling is dat het om materialen gaat die normaal gesproken bij het grof vuil of op de vuilnisbelt zouden belanden, maar die nu op een innovatieve en creatieve manier worden hergebruikt om er nieuwe voorwerpen met een meerwaarde van te maken.
De slogan van deze nieuwe beweging luidt: laten we meer maken met wat we al hebben! Eigenlijk zou je het spelen met afval kunnen noemen, maar dan wel op zo’n manier dat het minder rommel en schadelijke stoffen oplevert.

zaterdag 17 juni 2017

Geluk


De gelukkigste mensen zijn niet degenen die het  goed voor elkaar hebben in het leven of die het beste en duurste van alles hebben, zoals nogal eens wordt gedacht, maar degenen die ’t beste van alles maken, zelfs als ze in niet zo bijster gunstige of zelfs abominabele  omstandigheden verkeren. Dat laatste is een kunst die veel meer toewijding, improvisatietalent en doorzettingsvermogen vereist dan wanneer de meeste dingen je komen aanwaaien.
Een gelukkiger leven krijg je over ’t algemeen niet door meer geld en goederen te verwerven - hoe prettig op zich misschien ook, maar snel is er alweer honger naar meer- maar vooral door anders tegen de dingen aan te kijken, door naar nieuwe mogelijkheden te zoeken en onbekende paden in te slaan.  Doe werk wat je goed afgaat of gelukkig maakt en het voelt niet meer als werk, maar als scheppen.
Wees je er verder van bewust dat alles waar je aandacht aan schenkt, bloeit en groeit. Concentreer je op het positieve en er komen goede dingen naar je toe. Al is dat laatste natuurlijk  niet zo simpel als het lijkt, mede omdat we geluk volgens psycholoog Ap Dijksterhuis maar voor  50 % in eigen hand blijken te hebben. Gevoelens van geluk zijn voor een gedeelte ook  genetisch bepaald, zo is uit onderzoek gebleken. Toch is het de moeite waard om in je eigen leven eens te spelen of te experimenteren met wat echt een langer durende vervulling of geluksgevoel geeft.
Het geluk zit niet zozeer in materiele zaken, want hoewel we blij kunnen zijn met een nieuwe aankoop of een bijzonder uitje is het geluksgevoel al snel weer terug op het oude peil.
Waar worden we dan wel gelukkig van?  Van sociaal contact, zo blijkt. Zelfs een simpel praatje in de trein zorgt al voor meer geluk. Wat dat betreft is het jammer dat iedereen tegenwoordig zo met z’n eigen iPad of schermpje bezig is.
Wees echter niet bang om je doelen en geluk na te streven. Ga er gewoon voor! Maar besef tegelijkertijd dat juist ook gemoedsrust gelukkig maakt. Steeds maar meer of iets anders willen zorgt over ’t algemeen vooral voor veel onrust en hebberigheid.
 

dinsdag 6 juni 2017

Betekenis geven


We denken vaak dat geluk ons leven de moeite waard maakt. Het is echter niet zozeer geluk dat ons een gevoel van  vervulling  geeft, zo zegt psycholoog Emily Esfahani Smith. Wel blijken we dat geluksgevoel sterker te ervaren als we betekenis kunnen  geven aan de dingen die het leven de moeite waard maken.

Hoe dat komt? Omdat het niet zo simpel is om de betekenis van je bestaan te vinden, zo zei een van de grote denkers uit onze tijd, Albert Camus. Deze betekenis blijft verborgen. Ieder mens zal zelf in zijn leven op zoek moeten gaan naar de bronnen die zijn of haar leven zin verlenen. Wat daarin in ieder geval belangrijk is, zo blijkt telkens weer, is verder kijken dan het eigenbelang.

De vier pijlers van een gelukkig en zinvol leven zijn niet alleen volgens Camus maar ook volgens Ghandi:  ergens bij horen, een doel hebben, verhalen vetellen en transcendentie kunnen ervaren. Dat laatste houdt in de alledaagse menselijke beperkingen proberen te overstijgen.

Ook mededogen en empathie blijken mensen gelukkig te maken. Iets voor een ander mens betekenen doet een mens vaak meer goed dan veel spullen of geld vergaren. Ook een doel in het leven hebben draagt bij aan een betekenisvol leven. En daarbij gaat het niet zozeer om grote zaken als de honger in de wereld willen verkleinen of de atoombewapening stoppen - hoe belangrijk en zinvol op zich ook -  maar om veel  simpeler zaken die dicht bij huis liggen, zoals een goede moeder of vader proberen te zijn,  bijdragen aan een plezierige werkomgeving of je inzetten voor een goed leven voor dieren om maar eens een paar voorbeelden te noemen.

Het zijn  voornamelijk de hogere doelen en een positieve bijdrage willen leveren aan onze omgeving die ons bevrediging geven. Het gaat om het verlangen om op de een of andere manier het verschil te maken, om bij te dragen aan iets dat boven onszelf uitstijgt. Maar het gaat ook om het vermogen om in de sleur van alledag zinvol te kunnen leven en werken.

We vinden niet allemaal onze roeping, maar dat betekent niet dat we geen zinvolle doelen in ons werk of onze omgeving kunnen ontdekken. Iets voor een ander betekenen geeft echter vrijwel iedereen een goed gevoel, zo blijkt telkens weer.
Niets is zo pijnlijk als buitengesloten zijn, nergens bij horen,  geen deel uitmaken van een gemeenschap of groep.

woensdag 24 mei 2017

Alternatief én regulier


Voor een goede gezondheidszorg is het belangrijk dat de diverse vormen van geneeskunde naast elkaar kunnen bestaan. Of met andere woorden dat de zachtere en zogenaamde alternatieve methodes of een meer geestelijke aanpak, zoals bijvoorbeeld mindfulness en meditatie, een volwaardige plaats krijgen naast de reguliere, vaak hardere en meer ingrijpende lichamelijke methodes als operaties, bestralingen en chemokuren. Het een kan niet zonder het ander.

Werd acupunctuur een paar decennia terug nog door een behoorlijk aantal mensen als een soort hokus pokus gezien. Inmiddels heeft deze eeuwenoude Chinese geneeswijze zijn bestaansrecht bewezen.

Iemand die al sinds jaar en dag een voorstander is van het positief  samengaan van beide vormen is de Nijmeegse arts Henk Fransen. Mede omdat het inmiddels een feit is dat 70% van de Nederlanders naast zijn of haar reguliere behandeling  ook voor een alternatieve behandeling kiest, zoals bijvoorbeeld haptotherapie, osteopathie, natuurgeneeskunde,  massage en het gebruik van kruiden om maar eens wat voorbeelden te noemen. Het is een ontwikkeling en vooruitgang die niet meer terug te draaien is. Wel zou er veel meer oog voor elkaars kundigheden moeten zijn. En dat gebeurt ook al in diverse praktijken, waar men bewust kiest om beide stromingen naast elkaar te laten bestaan en waar de huisarts, apotheker, chiropractor en psycholoog met elkaar in een pand gehuisvest zijn. Juist omdat men graag wil samenwerken en van elkaar wil leren. 

Werd het lichaam voorheen nogal eens als een machine gezien, die op onderdelen uit elkaar  te halen en herstellen was. Inmiddels weet men beter. Al werd er met die aanpak ook veel  bereikt, denk aan het terugdringen van allerlei infectieziekten. Maar het is een aanpak die tegelijkertijd zijn beperkingen heeft, vooral bij chronische klachten.

Een mens is ook niet alleen zijn lichaam. Hij beschikt ook over een geest, ziel en gevoel. En daarnaast bestaat er zoiets als een zelf genezend vermogen, dat veel meer aangesproken kan worden. Zo blijkt uit onderzoek van arts Henk Fransen dat kankerpatiënten die wekelijks aan een steungroep deelnemen veel minder chemokuren nodig hebben dan degenen die dat niet doen.

Zaken die veel aan onze gezondheid kunnen bijdragen: natuurlijke voeding, ontspanning, een goede slaap en  beproefde ontspanningsoefeningen, zoals yoga, mindfulness en de uit China afkomstige oefeningen: Chi Neng Qigong. De laatste zijn zachte, aandachtige en sierlijke bewegingen gebaseerd op ontspanning. En omdat spanning en stress volop in onze samenleving aanwezig zijn, is het niet verkeerd om bewust met ontspanning aan de slag te gaan.

dinsdag 9 mei 2017

Aanpakkers


Er zijn steeds meer mensen die zelf in hun eigen buurt, stad  of netwerk het initiatief nemen  om een bijdrage te leveren aan de verandering die ze graag zien. Zij willen de wereld een zetje in de goede richting geven naar milieu- en diervriendelijk, maar vooral ook naar een grotere mate van betrokkenheid van mensen en groepen onderling. Zij wachten niet op  initiatieven van de overheid of instellingen, want die zijn vaak log  en zo georganiseerd dat ze eerst aan allerlei regels en eisen moeten voldoen voordat ze tot echte veranderingen overgaan. Liever gaan mensen zelf aan de slag om de verandering die ze willen te realiseren.

Dat heeft al tot veel initiatieven geleid. Een van de bekendste is natuurlijk de voedselbank die zo’n 15 jaar geleden is opgericht voor mensen die te weinig financiële middelen hebben om goed te eten. Omdat veel van die mensen niet kunnen rondkomen hebben ze een aantal keer per week een gezamenlijke maaltijd. Behalve een volle buik levert dat ook sociale contacten en gezelschap op, want daaraan ontbreekt het deze mensen vaak ook. In de grote stad leven veel groepen mensen immers naast elkaar heen. Sommigen vallen echter net buiten de criteria en die kunnen sinds kort in de Gaarkeuken terecht.

 
Een ander zag dit probleem ook en organiseerde een werk- en ontmoetingsplek onder de naam THUIS. Mensen kunnen daar niet alleen voor een kop koffie of thee terecht, maar krijgen daar ook de mogelijkheid om zelf dingen te ondernemen of op te zetten, mede door kennis, materialen en talenten met elkaar te delen en uit te wisselen. Inmiddels is  deze ontmoetingsplek in meer steden gerealiseerd, zoals in Wageningen, Haarlem en Kloosterburen.

Ook worden er netwerken georganiseerd, zoals Bloomily, waarbij mensen vrijwillig kunnen bijdragen aan de zorg voor iemand. Om zo de mantelzorgers te ontlasten.
De insteek van al dit soort initiatieven en projecten is dat mensen uit hun isolement worden gehaald, dat ze kunnen samenkomen en samen aan de gang gaan om hun leefomgeving meer naar hun eigen behoefte in te richten. Of dat ze meer plezier in hun leven krijgen. Dat laatste is duidelijk de insteek van Het Danspaleis. De initiatiefneemster hiervan draait in zorgcentra oude nummers uit hun jonge jaren, waardoor de ouderen helemaal opleven en aan het dansen slaan, want die vroegere liedjes en muziek zitten in hun geheugen gegrift. Ze dansen en jiven erop los.